Karangahake HouseMAKE Architects

Karangahake House to niewielki, 100-metrowy dom rodzinny zaprojektowany przez MAKE Architects na Wyspie Północnej Nowej Zelandii. Budynek stanął na skraju płaskowyżu otoczonego pastwiskami, lasami porastającymi pasmo Kaimai oraz doliną rzeki Waitawheta. Z działki rozciągają się widoki na historyczny wąwóz Karangahake, Mount Te Aroha i rozległe tereny rolnicze. Właśnie ten krajobraz stał się punktem wyjścia dla architektury, która miała pozostać skromna, ekonomiczna i możliwie bliska naturze.

Stodoła i górskie schronisko

Wydłużona, dwuspadowa forma przywołuje zarówno wiejskie budynki gospodarcze, jak i proste schroniska używane przez nowozelandzkich wędrowców. To właśnie estetyka klasycznego „tramper's hut” była jedną z inspiracji właścicieli. Dom ma około pięciu metrów szerokości, dzięki czemu jego układ można było zorganizować niemal bez zbędnej komunikacji. Prosta sylwetka dobrze odnajduje się na otwartym wzgórzu, a pionowa drewniana okładzina z czasem ma nabierać srebrzystoszarego odcienia, jeszcze mocniej zbliżając architekturę do kolorów otoczenia.

Widoki zapisane w planie

Orientacja budynku została precyzyjnie podporządkowana krajobrazowi. W stronę północną otwarto widoki na pobliskie pasma górskie i Mount Te Aroha, na wschodzie pojawia się dolina wijącej się rzeki, natomiast zachodnia perspektywa pozwala obserwować słońce znikające za Mount Karangahake. Zamiast jednego wielkiego przeszklenia architekci stworzyli serię świadomie rozmieszczonych otwarć. Krajobraz pojawia się więc we wnętrzu w kolejnych kadrach, towarzysząc codziennym czynnościom, także przy rodzinnym stole.

Wnętrze pod wspólnym dachem

Główna część domu mieści dwie sypialnie, łazienkę oraz otwartą kuchnię połączoną z jadalnią i salonem o podwójnej wysokości. Nad sypialniami znalazła się antresola, która może pełnić funkcję miejsca do zabawy, pracy albo dodatkowej przestrzeni noclegowej dla rodziny i przyjaciół. To rozwiązanie pozwoliło wykorzystać kubaturę pod dwuspadowym dachem bez zwiększania powierzchni budynku. W niewielkim domu niemal każdy metr otrzymał konkretne zadanie, ale przestrzeń nie sprawia wrażenia ciasnej.

Pokój pomiędzy wnętrzem a naturą

Najbardziej charakterystycznym elementem projektu jest „Outdoor Room”, zadaszona przestrzeń przecinająca wydłużoną bryłę. Oddziela główną część mieszkalną od dodatkowego skrzydła z pokojem gościnnym i miejscem do pracy, łazienką oraz zapleczem gospodarczym. Wielkie przesuwne drzwi pozwalają otworzyć ją na wschód i zachód albo osłonić przed silnym wiatrem wiejącym na wzgórzu. Fragment półprzezroczystego zadaszenia filtruje światło w ciągu dnia, a wieczorem sprawia, że środkowa część domu zaczyna świecić niczym latarnia.

Ciepło drewna we wnętrzu

W środku dom ma zdecydowanie bardziej przytulny charakter, niż mogłaby sugerować jego oszczędna zewnętrzna forma. Podłogi wykonane z drewna klejonego krzyżowo zestawiono ze ścianami i sufitami wykończonymi sklejką brzozową. Jasne drewno tworzy ciepłą, niemal schroniskową atmosferę, której mocnym kontrapunktem jest czarna zabudowa kuchni. Materiały pozostawiono wizualnie czytelne, dzięki czemu prostota konstrukcji staje się częścią estetyki wnętrza.

Dom z prefabrykowanych elementów

Niewielki budżet skłonił architektów do poszukiwania ekonomicznego i możliwie efektywnego sposobu budowy. Podłogi, ściany oraz elementy dachu przygotowano wcześniej w formie prefabrykowanych paneli, a następnie zmontowano na działce w ciągu zaledwie czterech dni. Takie rozwiązanie skróciło czas prac i znacząco ograniczyło ilość odpadów powstających bezpośrednio na miejscu. Uzupełnieniem są szczelne warstwy budynku, odpowiednio dobrana stolarka oraz wydajny system wentylacji, które pomagają stworzyć ciepłe i zdrowe wnętrze.

Skromność jako największa wartość

Karangahake House nie próbuje imponować powierzchnią ani skomplikowaną geometrią. MAKE Architects wykorzystali archetyp stodoły i górskiego schroniska, aby stworzyć prosty dom odpowiadający stylowi życia rodziny i niezwykłemu charakterowi miejsca. Jego największą wartością są relacje: pomiędzy wnętrzem i krajobrazem, przestrzenią wspólną i prywatną, architekturą i naturalnymi materiałami. To współczesna stodoła, która przypomina, że komfort nie zawsze oznacza więcej. Czasem wystarczą dobrze zaplanowana przestrzeń, ciepło drewna i widok na góry. Projekt został wyróżniony w 2021 roku nagrodą NZIA Waikato/Bay of Plenty w kategorii Small Project Architecture.