Dom nad jeziorem Lake HayesAW Architects

Lake House znajduje się nad jeziorem Lake Hayes, w regionie Otago na Wyspie Południowej Nowej Zelandii. To miejsce o wyjątkowym charakterze krajobrazowym, ukształtowane przez działalność lodowca, z wyraźnie pofałdowanym terenem typu roche moutonnée, naturalnymi wyniesieniami, zagłębieniami oraz zbiornikiem wodnym i strefą mokradeł po wschodniej stronie działki. Projekt autorstwa AW Architects został od początku podporządkowany temu surowemu, alpejskiemu kontekstowi.

Zabudowa jako zespół pawilonów

Dom zaprojektowano jako trzy odrębne pawilony o klarownej, geometrycznej formie, zorientowane na jezioro i połączone przeszklonymi łącznikami. Układ ten tworzy sekwencję półotwartych dziedzińców, które reagują na słońce i wiatr, umożliwiając korzystanie z przestrzeni zewnętrznych o każdej porze dnia i roku. Rozczłonkowanie bryły pozwala także lepiej wpisać budynek w skalę otaczającego krajobrazu.

Funkcjonalny podział domu

Centralny pawilon mieści główną strefę dzienną – przestrzeń wspólnego życia rodziny, otwartą na widoki jeziora i gór. Drugi pawilon pełni funkcję wejściową i techniczną, mieszcząc garaże oraz pokoje gościnne, które mogą być uruchamiane tylko wtedy, gdy dom zamieszkuje większa liczba osób. Trzeci pawilon, położony najbliżej wody, to prywatna strefa właścicieli z sypialnią główną.

Inspiracja lokalną zabudową

Forma zespołu nawiązuje do rozproszonych grup zabudowań gospodarczych charakterystycznych dla regionu Central Otago. Dwa większe pawilony o dachach dwuspadowych odzwierciedlają alpejskie otoczenie, natomiast mniejszy pawilon typu Mai Mai został częściowo „wbity” w teren, zyskując bardziej schroniony, intymny charakter.

Dziedzińce jako bufor klimatyczny

Ustawienie pawilonów tworzy serię osłoniętych przestrzeni zewnętrznych, które działają jak naturalne bufory klimatyczne. W zależności od pory roku i kierunku wiatru mieszkańcy mogą wybierać najbardziej komfortowe miejsca do przebywania na zewnątrz, chronione przed słońcem lub zimnymi podmuchami.

Materiały zakorzenione w miejscu

Paleta materiałowa projektu odwołuje się bezpośrednio do lokalnej tradycji budowlanej. Zastosowano profilowaną blachę, stal corten i stal czernioną, deski elewacyjne z cedru oraz beton, przywołujące skojarzenia z zabudowaniami farmowymi regionu Otago. Uzupełnieniem są naturalny kamień i żwiry pozyskane lokalnie, wykorzystywane zarówno we wnętrzach, jak i w zagospodarowaniu terenu.

Każdy pawilon o własnej tożsamości

Choć całość tworzy spójny zespół, każdy z pawilonów posiada indywidualny charakter materiałowy. Pawilon garażowy ma bardziej utilitarną formę i wykończony jest fabrycznie powlekaną blachą, z metalowymi okiennicami pozwalającymi całkowicie zamknąć skrzydło. Główna część mieszkalna otrzymała elewacje z cedru, które wprowadzają cieplejszy, bardziej domowy wyraz. Pawilon Mai Mai obłożono stalą corten, a masywna betonowa ściana kotwiczy go w krajobrazie przy krawędzi stawu.

Świadome podejście do klimatu

Projekt unika formy przeszklonego pudełka, nieodpowiedniej dla ekstremalnych warunków klimatycznych regionu. Okna rozmieszczono w sposób precyzyjny, aby ograniczyć przegrzewanie latem i straty ciepła zimą, jednocześnie umożliwiając pasywną wentylację i dostęp do światła dziennego.

Zrównoważona strategia użytkowania

Podział domu na trzy pawilony pozwala „uruchamiać” tylko te części, które są aktualnie używane. To rozwiązanie znacząco ogranicza zużycie energii i zwiększa efektywność ogrzewania. Jednocześnie daje dużą elastyczność w codziennym użytkowaniu domu przez parę lub większą rodzinę.

Rozwiązania konstrukcyjne i instalacyjne

Każdy pawilon oparto na w pełni izolowanych płytach betonowych z ogrzewaniem podłogowym, zapewniających wysoką bezwładność cieplną. W pawilonie Mai Mai zastosowano ściany typu Thermomass oraz ciepły dach. Stolarka aluminiowa posiada przekładki termiczne, a materiały wykończeniowe dobrano z myślą o trwałości i niskich kosztach utrzymania.

Energia i eksploatacja

System ogrzewania oparty jest na wodnym ogrzewaniu podłogowym i grzejnikach zasilanych pompą ciepła, wspomaganą kotłem gazowym w okresach silnych mrozów. Instalacja jest strefowa, co pozwala ogrzewać wyłącznie użytkowane pawilony. Wody opadowe odprowadzane są bezpośrednio do stawu na terenie działki.

Architektura reagująca na miejsce

Lake House w Otago to przykład architektury, która powstaje z uważnej obserwacji krajobrazu, klimatu i lokalnej tradycji budowlanej. Rozczłonkowana forma, naturalne materiały i zrównoważone rozwiązania techniczne tworzą dom, który jest jednocześnie odporny, elastyczny i głęboko zakorzeniony w miejscu nad jeziorem Lake Hayes.